De onomkeerbaarheid van verandering

Felis aña nobo pa tur hende! Gelukkig Nieuwjaar voor iedereen! Vers aangekomen in 2014 is het tijd voor een update. De feestdagen hier waren boven verwachting leuk en gezellig, hoe dan ook heel anders, ik heb een geweldige tijd hier beleefd.

Maar eerlijk is eerlijk, ik mis Nederland nu ondertussen wel een beetje. Langzaam beginnen bepaalde elementen weg te sijpelen naar het rijk der herinneringen. Momenten en emoties waarvan ik niet zeker weet of ik ze kwijt wil. Was dat niet altijd een deel van mij? Zal het mij niet te drastisch veranderen als ik die onderdelen kwijtraak? Verandering.. hoeft niet altijd perse verslechtering te zijn, maar ook niet per definitie verbetering.

Ik snak naar het doelloos rondslenteren door de stad van Leiden, alhoewel ik dat hier ook geregeld doe in Punda & Otrobanda. Met de bus of trein naar m’n ouders, ‘s avonds om 21.45u nog even snel naar de Albert Heijn XL om de hoek. Fietsen zal ik niet noemen, want ik heb nooit veel geluk gehad met het behouden van mijn fietsen in Leiden.
En, in sommige momenten, mis ik het roken. Want geloof het of niet, ik ben nu al meer dan 6 maanden gestopt. Na zo ongeveer 13,5 jaar! Dat stoppen met roken zelf heeft natuurlijk niets met Curaçao te maken, maar ik associeer het blijkbaar wel bijna automatisch met Nederland.
Waarschijnlijk omdat het, net als mijn reuzesprong over de Atlantische Oceaan, best een grote en ingrijpende verandering in mijn leven was.

Het enge aan verandering is dat het eigenlijk vrijwel altijd onomkeerbaar is, wat zowel voordelig als nadelig kan zijn. In mijn geval, natuurlijk zou ik terug kunnen keren naar Nederland, in die zin is mijn aanwezigheid hier niet onomkeerbaar. Maar ik zal nooit meer hetzelfde zijn als voorheen.
Hetgene dat bepaald of dat ‘nooit meer hetzelfde’ positief of negatief uitpakt, ligt in mijn handen. Met andere woorden, niet hetgene maar diegene die bepaald of mijn veranderingsproces, waar dan ook, door wat dan ook, wanneer dan ook, in mijn voordeel of nadeel werkt, ben ik zelf…altijd.

En dat neemt meteen ook het enge aan verandering weg. Want zolang ik het effect dat iets op mij heeft zelf bepaal of kan besturen, heb ik de controle over hoe ik me erover voel en wat het met mij kan doen. Verandering in het leven betekent altijd groei, want we gaan altijd vooruit in de tijd, achteruit is virtueel onmogelijk. Dus we komen altijd verder, we ontwikkelen onszelf altijd een beetje meer.

Zoals ook met het leren van een nieuwe taal, Papiamentu. Het heeft veel weg van Spaans, wat ik lichtjes beheers, dus veel woorden zijn al herkenbaar voor mij. Over het geheel begint mijn vocabulair nu ook al aardig te groeien, ik begrijp zinnen beter, herken woorden en zinsconstructies sneller en de context van de meeste conversaties zijn volledig duidelijk voor mij. Het enige waar ik nog zenuwachtig van word, is als iemand specifiek tegen mij Papiamentu spreekt, en ik de druk voel om direct te begrijpen, vertalen EN reageren. Dat is nog een beetje teveel voor mij.

Bovendien ben ik nog veel te onzeker om zelf een zin in elkaar te lijmen. Alhoewel, tot nu toe de meeste bescheiden pogingen best redelijk goed lukken elke keer. Ondanks de wetenschap dat men het hier juist ontzettend waardeert als je bereidwillig bent om je te verdiepen in de taal en cultuur en men je juist heel graag wilt helpen, ben ik toch nog terughoudend met het spreken. Voorlopig hou ik het liever bij aandachtig observeren en in gedachten imiteren, af en toe hardop oefenen met mijn vriend, maar ik wil persoonlijk eerst verzekerd zijn van mijn eigen kunnen voordat ik het met de wereld durf te delen.

Het gaat in ieder geval de goede kant op, ik leer steeds weer een beetje bij. Daar gaat het uiteindelijk om, dat ik de veranderingen in mijn leven op mijn tempo en mijn manier onderga. Want het missen waar ik vandaan kom, hoort erbij. Maar ik kijk reikhalsend uit naar wat nog komen gaat en waar ik me nu bevind, voelt als waar ik hoor te zijn.

Hier & daar – Oud & Nieuw

De magie van december in Curaçao begint nu echt voelbaar te worden. Alles draait om de feesten rondom Kerst en Oud&Nieuw. Vuurwerkshows en grote festivals, waar je voor een bepaald bedrag onbeperkt kan drinken. Dit is waar men de hele tweede helft van het jaar naartoe leeft. Naast Carnival in februari is dit de maand waar mensen op wachten en voor sparen. Om de laatste twee weken van het jaar helemaal los te gaan.

De sfeer is echt heel anders dan in Nederland, daar is het vooral lekker behaaglijk binnen bij de verwarming met warme chocolademelk of een wijntje, gezellig met de hele familie kerstdiner en borrelen tot in de late uurtjes misschien. De jongere generatie in Nederland gaat natuurlijk wel feesten hier en daar, maar de focus is op ‘thuis’ en ‘familie’.
Hier is het: dress to impress, verzamel al je energie en blijdschap en ga er op uit met je vrienden en familie. Feesten, dansen, drinken alsof er helemaal geen volgend jaar komt! Iedereen kent elkaar ineens en we vieren allemaal dezelfde gelegenheid, namelijk het leven.

Reflectie op het afgelopen jaar ? Goede voornemens voor het komende jaar ? Dat kan allemaal wel even wachten. Het heeft uiteraard te maken met het aangename klimaat hier op het eiland, dat men meer gewend is om buiten te leven. Ik vraag me af, als Nederland een paar breedtegraden naar het zuiden zou verschuiven, of de mentaliteit en cultuur zich dan vanzelf ook zal aanpassen aan de omgeving.
Dat gebeurt met individuen namelijk wel, het voelt voor mij ondertussen als van nature om hier te zijn. Mijn lichaam is onderdeel geworden van de warmte om me heen, mijn biologische klok is allang 5 uurtjes terug gedraaid. Herinneringen aan Nederland spelen zich als een film af in mijn hoofd, alsof het een ander leven was. Ik denk ook dat hoe langer ik hier blijf, hoe lastiger het zou zijn om weer mijn draai te vinden in Nederland. Andersom was dat toch een stuk minder moeilijk, ik leef hier nu 6 weken en het voelt als de normaalste zaak van de wereld dat ik hier ben.

Ik ben benieuwd wat dat betekent voor mijn toekomst hier, en ik ben gezond nieuwsgierig naar wat 2014 me zal brengen. Laten we hopen dat het net zo’n gevuld en gevarieerd jaar mag zijn als 2013. Vol met nog meer ongelooflijke avonturen en ervaringen, mooie en diepzinnige momenten, waardevolle levenslessen, interessante plekken en personen om te kennen, en natuurijk.. vooral heel veel liefde, geluk en gezondheid. Niet alleen voor mij, maar voor iedereen!

PS. Mijn beloofde post over het leren van Papiamentu houden jullie nog van me tegoed. Het elementje inspiratie heeft zo z’n eigen ideeen over waar ik over moet en mag schrijven.

Slippers vs. Winterjas

Bon siman! Alweer een week diep in december, de feestdagen staan om de hoek te popelen, de dagen worden korter en buiten wordt het kouder. Maar niet op Curaçao…

Hier is het, als vanouds, heerlijk warm en lekker levendig. Ik begin al te merken dat de straten drukker worden. Op de gekste plekken en de vreemdste tijdstippen staan bandjes buiten op straat te spelen. Mensen stromen er in grote aantallen naar toe, er onstaat als het ware een feestspits die bijna vloeiend voortkomt uit de gewone avondspits. Zelfs na een flinke regenbui gaat men gedresst en al de deur uit, ook al zijn de meeste uitgaansgelegenheden (grotendeels) in de buitenlucht, want het leven is om te genieten en alles waar we dankbaar voor zijn is om te vieren!

Tot nu toe bevalt het me wel, de Curaçaose december sfeer. Kerstliedjes op de radio en rijden met de ramen open. De straten beginnen hier al mooi versierd te raken met lampjes, ook de Emmabrug hebben ze versierd met lichtgevende bogen over de hele lengte van de brug, een prachtig uitzicht. Kerstbomen, echte kerstbomen (geen plastic plantjes met een dennengeurspraytje erbij) rijden voorbij, op de daken van auto’s gebonden.
Niet om het erin te wrijven, maar op de een of andere manier vind ik het persoonlijk toch iets fijner om in slippertjes door de zon te huppelen met een cocktailtje in de hand, dan in een winterjas bibberend wachten op de trein met een waterig koffietje in m’n handschoenen.

Voor mijn vertrek werd ik van alle kanten gewaarschuwd dat ik erop voorbereid moest zijn dat het totaal niet is zoals ik gewend ben. Kerstdagen en jaarwisseling in een warm land, dat is toch raar? Nou moet ik eerlijk zeggen dat ik natuurlijk nog niet weet hoe het zal zijn. Ik verwacht zeer zeker dat ik bepaalde aspecten en personen zal missen, het samenzijn met familie en de tradities die wij ons gewoon hebben gemaakt.
Maar het bijzondere van een nieuw begin is dat de herinneringen aan al die mooie tijden nooit verloren zullen gaan. Deze zijn ook allemaal ergens ontstaan en soms is het waardevol om te bouwen aan hoe je jezelf opnieuw kan inrichten, in plaats van steeds te circuleren in dezelfde wandelgangen. Op die manier probeer ik nu vorm te geven aan mijn leven en mijn toekomst.
Door te kijken naar wat ik heb, wat ik heb geleerd van wat ik had, wat ik daarmee kan, wat ik daarmee wil bereiken en waar ik uiteindelijk wil komen.

Om heel eerlijk te zijn, wat de helft van die punten betreft, heb ik nog geen (eenduidig) antwoord. Gelukkig is het leven geen meerkeuzevraag, maar een interactief proces waar je geleidelijk alle invalshoeken van leert. Gelukkig is relativeren de beste manier om van negatief naar positief te navigeren. Gelukkig ben ik precies waar ik wil zijn, in mijn leven, op de aarde, elk moment dat ik er ben.

Ps. Het blijft wennen om te leven in een omgeving waar iedereen wel Nederlands kan, maar voor het merendeel een andere taal spreekt dan ik. In mijn volgende post zal ik dan ook een update geven over mijn vorderingen in het leren van Papiamentu, over het aanleren van de rollende ‘r’ (goodbye Leidse ‘r’) en meer.